حدیث سکوت ، گفتن و .... شنیدن (18)
حدیث سکوت ، گفتن و .... شنیدن (18)
امام صادقعليه السلام - در پاسخ بهسؤال از حكم كسىكه
رسول خداصلى الله عليه وآله را ناسزا گويد - :
يَقتُلُهُ الأدنى فَالأدنى قَبْلَ أن يَرفَعَهُ إلى الإمامِ .
هر كه به او نزديكتر است ، پيش از آن كه وى را براى محاكمه نزد امام برد ، او را بكشد .
کافی : 7 : 259 / 21
پيامبر خدا صلى الله عليه وآله :
إذا شَتَمَ أحَدُكُم أخاهُ فلا يَشتِمْ عَشِيرَتَهُ ، ولا أباهُ ، ولا اُمَّهُ ، ولكنْ لِيَقُلْ إن كانَ
يَعلَمُ ذلك : إنّكَ لَبَخِيلٌ ، وإنّكَ لَجَبانٌ ، وإنّكَ لَكَذُوبٌ ، إن كانَ يَعلَمُ ذلكَ مِنهُ .
هرگاه يكى از شما برادرش را دشنام مىدهد ، نبايد به ايل و تبار او و پدر و مادرش
دشنام دهد ، بلكه بگويد : تو بخيلى ، تو ترسويى ، تو دروغگويى ! به شرط آن كه
بداند او واقعاً چنين است .
کنزالعمال : 8134
پيامبر خدا صلى الله عليه وآله - در پاسخ به سؤال ابوذر
از چگونگى آباد كردن مساجد - :
لا تُرفَعُ فيهاالأصواتُ ، ولا يُخاضُ فيها بالباطِلِ ،ولا يُشتَرى فيها ولا يُباعُ ،
واترُكِ اللَّغوَ ما دُمتَ فيها ،فإن لَمتَفْعَلفلا تَلُومَنَيَومَ القِيامَةِ إلّا نَفسَكَ .
(به اينگونه) در آنها صداها بلندنشود ، به سخنان و كارهاى نادرست
و بيهوده پرداخته نشود ، در آنها خريد و فروش صورت نگيرد و تا زمانى كه
در مسجد هستى از كارهاى لغو و بيهوده دست بكش . اگر چنين نكنى
در روز قيامت نبايد كسى جز خودت را ملامت كنى .
مکارم الاخلاق : 2 / 374 / 2661
امام على عليه السلام :
مَن كَتَمَ سِرَّهُ كانَتِ الخِيَرَةُ بيَدِهِ .
هر كه راز خود را بپوشاند ، قدرت انتخاب در دست اوست .
نهج البلاغه : حکمت 162
امام على عليه السلام :
الظَّفَرُ بِالحَزمِ ، والحَزمُ بِإجالَةِ الرَّأيِ ، والرَّأيُ بِتَحصِينِ الأسرارِ .
پيروزى با دور انديشى به دست مىآيد و دور انديشى با انديشه ورزى
و انديشه با راز دارى .
نهج البلاغه : حکمت 48
امام على عليه السلام :
سِرُّكَ أسِيرُكَ فإن أفشَيتَهُ صِرتَ أسِيرَهُ .
راز تو در بند توست . اگر آن را فاش كنى تو در بندش خواهى شد .
غررالحکم : 5630
امام على عليه السلام :
صَدرُ العاقِلِ صُندوقُ سِرِّهِ .
سينه خردمند ، صندوق راز اوست .
نهج البلاغه : حکمت 6
امام على عليه السلام :
كُلَّما كَثُرَ خُزّانُ الأسرارِ كَثُرَ ضُيّاعُها .
هر چه تعداد كسانى كه اسرار را مىدانند بيشتر باشد ، آن اسرار بيشتر در معرض فاش شدن .
غررالحکم : 7197
امام على عليه السلام :
اُبْذُلْ لِصَدِيقِكَ كُلَّ المَوَدَّةِ ولا تَبذُلْ لَهُ كُلَّ الطُّمَأ نِينَةِ .
هرچه محبّت دارى نثار دوستت كن امّا هرچه اطمينان دارى به پاى او مريز .
غررالحکم : 2463
امام على عليه السلام :
أنجَحُ الاُمورِ ما أحاطَ بهِ الكِتمانُ .
موفّقترين كارها ، كارى است كه با كتمان كامل صورت گيرد .
غررالحکم : 3284
امام على عليه السلام :
لا تُودِعْ سِرَّكَ إلّا عِندَ كُلِّ ثِقَةٍ .
راز خود را جز به كسى كه مورد اعتماد است مسپار .
بحارالانوار : 77 / 235 / 3
امام على عليه السلام :
لا بَأسَ بأن لا يُعلَمَ سِرُّكَ .
چه باك كه رازت دانسته نشود .
بحارالانوار : 77 / 269 / 1
مَن ضَعُفَ عَن حِفظِ سِرِّهِ لَم يَقْوَ لِسِرِّ غَيرِهِ .
كسى كه در نگهداشتن راز خود ناتوان باشد ، در حفظ راز ديگران توانا نباشد .
غررالحکم : 8941
إفشاءُ السِّرِّ سُقوطٌ .
فاش كردن راز مايه افتادن است .
تحف العقول : 315
سِرُّكَ مِن دَمِكَ فلا يَجرِيَنَّ مِن غَيرِ أوداجِكَ .
راز تو جزئى از خون توست ، پس نبايد كه در رگهاى غير تو جريان يابد .
بحارالانوار : 75 / 71 / 15
لا يَكونُ المؤمنُ مؤمناً حتّى يَكونَ فيهِ ثلاثُ خِصالٍ : سُنَّةٌ مِن رَبِّهِ ، وسُنَّةٌ مِن نَبِيِّهِ ،
وسُنَّةٌ مِن وَلِيِّهِ ، فالسُّنَّةُ مِن رَبِّهِ كِتمانُ سِرِّهِ ، قالَ اللَّهُعزّ و عجل : «عالِمُ الغَيْبِ
فلا يُظْهِرُ عَلى غَيْبِهِ أَحَداً * إلّا مَنِ ارْتَضى مِن رسولٍ» .
مؤمن ، مؤمن نباشد مگر اينكه سه خصلت در او باشد : خصلتى از پروردگارش
و خصلتى از پيامبرش و خصلتى از وليّش . خصلت پروردگارش راز پوشى است .
خداوند عزّ و جل فرموده است : «داناى غيب و نهان است و هيچ كس را بر غيب
خود آگاهى نمىسازد . مگر پيامبرى را كه پسنديده باشد» .
بحارالانوار : 75/ 68 / 2
إظهارُ الشَّيءِ قبلَ أن يَستَحكِمَ مَفسَدَةٌ لَهُ.
آشكار كردن چيزى پيش از آن كه استوار گردد موجب تباهى آن مىشود .
بحارالانوار : 75 / 71 / 13
لا تُسِرَّ إلى الجاهِلِ شيئاً لا يُطِيقُ كِتمانَهُ.
با نادان رازى را كه طاقت كتمانش را ندارد در ميان مگذار .
غررالحکم : 10265
لا تُودِعَنَّ سِرَّكَ مَن لا أمانَةَ لَهُ .
راز خود را به كسى كه امانتدار نيست ، مسپار .
غررالحکم : 10166
ثلاثٌ لا يُستَودَعْنَ سِرّاً : المَرأةُ ، والَّنمّامُ ، والأحمَقُ.
با سه كس نبايد رازى را در ميان نهاد : زن ، سخن چين و احمق .
غررالحکم : 3662
أربَعةٌ يَذهَبنَ ضَياعاً : ... وسِرٌّ تُودِعُهُ عِندَ مَن لا حَصافَةَ لَهُ .
چهار چيز بر باد مىرود : ... و رازى كه به كسى سپارى كه از خرد بىبهره باشد .
بحارالانوار : 75 / 69 / 4
قالَ لقمانُ لابنِهِ : إذا سافَرتَ مَع قَومٍ فَأكثِرِ استِشارَتَهُم في أمرِكَ وأمرِهِم ،
وأكثِرِ التَّبَسُّمَ في وُجوهِهِم ، وكُن كَريماً على زادِكَ بَينَهُم ، وإذا دَعَوكَ فَأجِبهُم ،
وإذا استَعانُوكَ فَأعِنهُم ، واغلِبهُم بثَلاثٍ : طُولِ الصَّمتِ ، وكَثرَةِ الصَّلاةِ ، وسَخاءِ النَّفسِ
بما مَعكَ مِن دابَّةٍ أو مالٍ أو زادٍ .
لقمان به فرزندش گفت : هرگاه با عدّهاى همسفر شدى ، در كارهاى مربوط
به خودت و آنها با ايشان زياد مشورت كن و در روى آنان تبسّم زياد داشته باش
در زاد و توشهات نسبت به آنان بخشنده باش ، اگر تو را دعوت كردند قبول كن
و اگر از تو كمك خواستند كمكشان كن و در سه چيز از آنان برتر باش : خاموشى ،
كثرت نماز و بخشندگى در مركب يا دارايى و يا توشهاى كه همراه دارى .
بحارالانوار : 76 / 271 / 28
أمّا مُرُوَّةُ السَّفَرِ فَبَذلُ الزادِ ، والمِزاحُ في غَيرِ ما يُسخِطُ اللَّهَ ، وقِلّةُ الخِلافِ على
مَن تَصحَبُهُ ، وتَركُ الرِّوايَةِ علَيهِم إذا أنتَ فارَقتَهُم .
مردانگى در سفر عبارت است از : بخشيدن از ره توشه خود به همراهان ،
شوخى كردن به گونهاى كه خشم خدا راهمراه نداشته باشد ، كمى مخالفت
و ناسازگارى باهمسفران و ترك بدگويى از همراهان بعد از جدا شدن از آنان .
امالی المفید : 44 / 3
مثل خردمندان فكر كنيد اما با مردم به زبان خودشان حرف بزنيد.